भगवान शिव · स्तोत्र · रावण कृत (परंपरा अनुसार)
जटाटवीगलज्जलप्रवाहपावितस्थले
गलेऽवलम्ब्य लम्बितां भुजङ्गतुङ्गमालिकाम्।
डमड्डमड्डमड्डमन्निनादवड्डमर्वयं
चकार चण्डताण्डवं तनोतु नः शिवः शिवम् ॥१॥
जटाकटाहसम्भ्रमभ्रमन्निलिम्पनिर्झरी-
विलोलवीचिवल्लरीविराजमानमूर्धनि।
धगद्धगद्धगज्ज्वलल्ललाटपट्टपावके
किशोरचन्द्रशेखरे रतिः प्रतिक्षणं मम ॥२॥
जटाटवीगलज्जलप्रवाहपावितस्थले
गलेऽवलम्ब्य लम्बितां भुजङ्गतुङ्गमालिकाम्।
डमड्डमड्डमड्डमन्निनादवड्डमर्वयं
चकार चण्डताण्डवं तनोतु नः शिवः शिवम् ॥१॥
जटाकटाहसम्भ्रमभ्रमन्निलिम्पनिर्झरी-
विलोलवीचिवल्लरीविराजमानमूर्धनि।
धगद्धगद्धगज्ज्वलल्ललाटपट्टपावके
किशोरचन्द्रशेखरे रतिः प्रतिक्षणं मम ॥२॥
धराधरेन्द्रनन्दिनीविलासबन्धुबन्धुर-
स्फुरद्दिगन्तसन्ततिप्रमोदमानमानसे।
कृपाकटाक्षधोरणीनिरुद्धदुर्धरापदि
क्वचिद्दिगम्बरे मनो विनोदमेतु वस्तुनि ॥३॥
जटाभुजङ्गपिङ्गलस्फुरत्फणामणिप्रभा-
कदम्बकुङ्कुमद्रवप्रलिप्तदिग्वधूमुखे।
मदान्धसिन्धुरस्फुरत्त्वगुत्तरीयमेदुरे
मनो विनोदमद्भुतं बिभर्तु भूतभर्तरि ॥४॥
सहस्रलोचनप्रभृत्यशेषलेखशेखर-
प्रसूनधूलिधोरणीविधूसराङ्घ्रिपीठभूः।
भुजङ्गराजमालया निबद्धजाटजूटकः
श्रियै चिराय जायतां चकोरबन्धुशेखरः ॥५॥
ललाटचत्वरज्वलद्धनञ्जयस्फुलिङ्गभा-
निपीतपञ्चसायकं नमन्निलिम्पनायकम्।
सुधामयूखलेखया विराजमानशेखरं
महाकपालि सम्पदे शिरो जटालमस्तु नः ॥६॥
करालभालपट्टिकाधगद्धगद्धगज्ज्वल-
द्धनञ्जयाहुतीकृतप्रचण्डपञ्चसायके।
धराधरेन्द्रनन्दिनीकुचाग्रचित्रपत्रक-
प्रकल्पनैकशिल्पिनि त्रिलोचने रतिर्मम ॥७॥
नवीनमेघमण्डलीनिरुद्धदुर्धरस्फुरत्-
कुहूनिशीथिनीतमःप्रबन्धबद्धकन्धरः।
निलिम्पनिर्झरीधरस्तनोतु कृत्तिसिन्धुरः
कलानिधानबन्धुरः श्रियं जगद्धुरन्धरः ॥८॥
प्रफुल्लनीलपङ्कजप्रपञ्चकालिमप्रभा-
ऽवलम्बिकण्ठकन्दलीरुचिप्रबद्धकन्धरम्।
स्मरच्छिदं पुरच्छिदं भवच्छिदं मखच्छिदं
गजच्छिदान्धकच्छिदं तमन्तकच्छिदं भजे ॥९॥
अखर्वसर्वमङ्गलाकलाकदम्बमञ्जरी-
रसप्रवाहमाधुरीविजृम्भणामधुव्रतम्।
स्मरान्तकं पुरान्तकं भवान्तकं मखान्तकं
गजान्तकान्धकान्तकं तमन्तकान्तकं भजे ॥१०॥
जयत्वदभ्रविभ्रमभ्रमद्भुजङ्गमश्वस-
द्विनिर्गमत्क्रमस्फुरत्करालभालहव्यवाट्।
धिमिद्धिमिद्धिमिद्ध्वनन्मृदङ्गतुङ्गमङ्गल-
ध्वनिक्रमप्रवर्तितप्रचण्डताण्डवः शिवः ॥११॥
दृषद्विचित्रतल्पयोर्भुजङ्गमौक्तिकस्रजोर्-
गरिष्ठरत्नलोष्ठयोः सुहृद्विपक्षपक्षयोः।
तृणारविन्दचक्षुषोः प्रजामहीमहेन्द्रयोः
समप्रवृत्तिकः कदा सदाशिवं भजाम्यहम् ॥१२॥
कदा निलिम्पनिर्झरीनिकुञ्जकोटरे वसन्
विमुक्तदुर्मतिः सदा शिरःस्थमञ्जलिं वहन्।
विलोललोललोचनो ललामभाललग्नकः
शिवेति मन्त्रमुच्चरन् कदा सुखी भवाम्यहम् ॥१३॥
निलिम्पनाथनागरीकदम्बमौलमल्लिका-
निगुम्फनिर्भरक्षरन्मधूष्णिकामनोहरः।
तनोतु नो मनोमुदं विनोदिनीमहर्निशं
परश्रियः परं पदं तदङ्गजत्विषां चयः ॥१४॥
प्रचण्डवाडवानलप्रभाशुभप्रचारणी
महाष्टसिद्धिकामिनीजनावहूतजल्पना।
विमुक्तवामलोचनाविवाहकालिकध्वनिः
शिवेति मन्त्रभूषणा जगज्जयाय जायताम् ॥१५॥
इमं हि नित्यमेवमुक्तमुत्तमोत्तमं स्तवं
पठन्स्मरन्ब्रुवन्नरो विशुद्धिमेति सन्ततम्।
हरे गुरौ सुभक्तिमाशु याति नान्यथा गतिं
विमोहनं हि देहिनां सुशङ्करस्य चिन्तनम् ॥१६॥
पूजावसानसमये दशवक्त्रगीतं
यः शम्भुपूजनपरं पठति प्रदोषे।
तस्य स्थिरां रथगजेन्द्रतुरङ्गयुक्तां
लक्ष्मीं सदैव सुमुखीं प्रददाति शम्भुः ॥१७॥
॥इति श्रीरावणकृतं शिवताण्डवस्तोत्रं सम्पूर्णम्॥
jatatavigalajjalapravahapavitasthale
gale'valambya lambitam bhujangatungamalikam|
damaddamaddamaddamanninadavaddamarvayam
chakara chandatandavam tanotu nah shivah shivam ||1||
jatakatahasambhramabhramannilimpanirjhari-
vilolavichivallarivirajamanamurdhani|
dhagaddhagaddhagajjvalallalatapattapavake
kishorachandrashekhare ratih pratikshanam mama ||2||
dharadharendranandinivilasabandhubandhura-
sphuraddigantasantatipramodamanamanase|
kripakatakshadhoraniniruddhadurdharapadi
kvachiddigambare mano vinodametu vastuni ||3||
jatabhujangapingalasphuratphanamaniprabha-
kadambakunkumadravapraliptadigvadhumukhe|
madandhasindhurasphurattvaguttariyamedure
mano vinodamadbhutam bibhartu bhutabhartari ||4||
sahasralochanaprabhrityasheshalekhashekhara-
prasunadhulidhoranividhusaranghripithabhuh|
bhujangarajamalaya nibaddhajatajutakah
shriyai chiraya jayatam chakorabandhushekharah ||5||
lalatachatvarajvaladdhananjayasphulingabha-
nipitapanchasayakam namannilimpanayakam|
sudhamayukhalekhaya virajamanashekharam
mahakapali sampade shiro jatalamastu nah ||6||
karalabhalapattikadhagaddhagaddhagajjvala-
ddhananjayahutikritaprachandapanchasayake|
dharadharendranandinikuchagrachitrapatraka-
prakalpanaikashilpini trilochane ratirmama ||7||
navinameghamandaliniruddhadurdharasphurat-
kuhunishithinitamahprabandhabaddhakandharah|
nilimpanirjharidharastanotu krittisindhurah
kalanidhanabandhurah shriyam jagaddhurandharah ||8||
praphullanilapankajaprapanchakalimaprabha-
'valambikanthakandaliruchiprabaddhakandharam|
smarachchhidam purachchhidam bhavachchhidam makhachchhidam
gajachchhidandhakachchhidam tamantakachchhidam bhaje ||9||
akharvasarvamangalakalakadambamanjari-
rasapravahamadhurivijrimbhanamadhuvratam|
smarantakam purantakam bhavantakam makhantakam
gajantakandhakantakam tamantakantakam bhaje ||10||
jayatvadabhravibhramabhramadbhujangamashvasa-
dvinirgamatkramasphuratkaralabhalahavyavat|
dhimiddhimiddhimiddhvananmridangatungamangala-
dhvanikramapravartitaprachandatandavah shivah ||11||
drishadvichitratalpayorbhujangamauktikasrajor-
garishtharatnaloshthayoh suhridvipakshapakshayoh|
trinaravindachakshushoh prajamahimahendrayoh
samapravrittikah kada sadashivam bhajamyaham ||12||
kada nilimpanirjharinikunjakotare vasan
vimuktadurmatih sada shirahsthamanjalim vahan|
vilolalolalochano lalamabhalalagnakah
shiveti mantramuchcharan kada sukhi bhavamyaham ||13||
nilimpanathanagarikadambamaulamallika-
nigumphanirbharaksharanmadhushnikamanoharah|
tanotu no manomudam vinodinimaharnisham
parashriyah param padam tadangajatvisham chayah ||14||
prachandavadavanalaprabhashubhapracharani
mahashtasiddhikaminijanavahutajalpana|
vimuktavamalochanavivahakalikadhvanih
shiveti mantrabhushana jagajjayaya jayatam ||15||
imam hi nityamevamuktamuttamottamam stavam
pathansmaranbruvannaro vishuddhimeti santatam|
hare gurau subhaktimashu yati nanyatha gatim
vimohanam hi dehinam sushankarasya chintanam ||16||
pujavasanasamaye dashavaktragitam
yah shambhupujanaparam pathati pradoshe|
tasya sthiram rathagajendraturangayuktam
lakshmim sadaiva sumukhim pradadati shambhuh ||17||
||iti shriravanakritam shivatandavastotram sampurnam||
यह पाठ देवनागरी से अपने आप रोमन अक्षरों में बदला गया है। सही उच्चारण के लिए देवनागरी पाठ को आधार मानें।
परंपरा में रावण द्वारा रचित माना जाने वाला शिव का ओजस्वी स्तोत्र।
सोमवार और शिवरात्रि पर इसका पाठ किया जाता है।